{"id":25913,"date":"2020-12-02T16:59:34","date_gmt":"2020-12-02T20:59:34","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ea.aw\/pages\/?p=25913"},"modified":"2023-05-23T15:52:50","modified_gmt":"2023-05-23T19:52:50","slug":"investigacion-con-ta-bay-cu-calidad-di-bida-di-hobennan-na-aruba","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/investigacion-con-ta-bay-cu-calidad-di-bida-di-hobennan-na-aruba\/","title":{"rendered":"Investigacion: Con ta bay cu calidad di bida di hobennan na Aruba"},"content":{"rendered":"<p>Cu hopi orguyo y satisfaccion e team di IPA lidera dor di Dr. Paula Kibbelaar a presenta e rapport di e investigacion piloto haci riba e bienestar di hobennan den nos comunidad.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>E estudio aki a wordo haci na a\u00f1a 2019 bou di 11 scol na Aruba di cua mayoria tabata scol basico y 1 scol pa ofishi (SPO).<\/p>\n<p>Mas o menos 900 mucha a participa na e investigacion aki door di yena un encuesta. E encuesta a trata e topiconan: scol, bario, situacion na cas, idioma y salud. Banda di esaki a entrevista 50 funcionario di e team di cuido di scol, maestronan y directornan di scol. E directivanan di SKOA, SPCOA y DPS tambe a wordo entrevista.<\/p>\n<p>E datonan a wordo procesa door di CBS di Aruba y analisa door di Dr. Kibbelaar conhuntamente cu investigadornan di Vrije Univeriteit di Amsterdam.<\/p>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"color: #333333;\">Obhetivo<\/span><\/h3>\n<p>E investigacion aki tin como obhetivo pa contribui na e Plan Strategico Nacional (NSP), e raport di Caft, e acuerdo di coalicion (MEP, POR, RED), e <a href=\"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/plan-educacion-nacional-2030-pdf\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Plan Educacion Nacional (PEN 2030)<\/a>, tratadonan di Nacionan Uni pa cu Desaroyo Sostenibel (SDG number 3, number 4 y number 5) y por ultimo e \u2018Plan di Crisis Social\u2019 (SCP).<\/p>\n<p>Banda di datonan interesante, e investigacion a desaroya un instrumento di autoinforme cu por yuda pa monitor e calidad di bida di hobennan di Aruba pa tempo largo den scol primario y secundario.<\/p>\n<p>A base di e datonan colecta por desaroya strategianan pa promove salud y bienestar di hobennan riba nos isla y evita comportacion riesgoso.<\/p>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"color: #333333;\">Conclusion general<\/span><\/h3>\n<p>Di e resultadonan di e estudio por formula algun conclusion general:<\/p>\n<ol>\n<li>Tin indicacion cu hopi mucha na Aruba ta funciona rasonabelmente bon den nos comunidad;<\/li>\n<li>Mayoria di e muchanan a informa cu nan ta mira nan mes como mucha feliz, cu no tin mucho preocupacion y mayoria di e muchanan no ta menciona cu nan tin di haber cu \u00a0comportacion problematico manera pelea y termento\/bullying;<\/li>\n<li>Di esnan cu si ta encontra cu comportacion problematico, esaki ta cuminsa na un edad relativamente hoben (pre-adolescencia) e grupo aki mester monitor mas di cerca;<\/li>\n<li>Si mira mas den profundidad, por mira cu un porcentahe halto (30%) di mucha cu ta den e ultimo a\u00f1anan di scol primario, a tuma un caminda den scol primario mas largo cu ta previsto.<\/li>\n<li>Na nivel di factor individual di mucha, mita di e muchanan a raporta un nivel abou di autocontrol;<\/li>\n<li>Un cantidad considerabel di mucha a raporta un estilo di bida poco saludabel (40%);<\/li>\n<li>Mayoria di mucha a raporta un autoimagen positivo (74%);<\/li>\n<li>Na nivel familiar, ta mustra cu mayoria di e muchanan tin un perspectiva positivo di comportacion di nan mayornan (85%) y \u00a0e relacion cu nan mayornan (77%);<\/li>\n<li>Na nivel escolar, mayoria di e muchanan (72%) a indica di ta satisfecho cu nan resultadonan di scol y nan relacion cu e maestro;<\/li>\n<li>Tambe nan a informa di tin un vision positivo di comportacion di nan amigonan y e relacion cu nan;<\/li>\n<li>Un cantidad preocupante di mucha (66%) a informa cu nan ta sinti insigur den nan bario.<\/li>\n<\/ol>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"color: #333333;\">Recomendacion<\/span><\/h3>\n<p>E recomendacionnan di e estudio aki ta pa:<\/p>\n<ol>\n<li>Sigui haci e estudionan di monitor pero riba un grupo mas amplio di mucha, pa loke ta trata caracteristica di mucha, famia, scol, amigo y bario den relacion cu bienestar;<\/li>\n<li>Monitor caracteristica di tur mucha, famia, scol, amigo y bario den relacion cu comportacion antisocial y posiblemente di delincuencia;<\/li>\n<li>Monitor specificamente e muchanan cu ta cuminsa klas 5 uzando e encuesta recientemente desaroya y ripitie cada dos a\u00f1a te ora cu nan caba scol secundario;<\/li>\n<li>Desaroya herment pa mehora e autocontrol cerca e muchanan pa mehora nan concentracion y atencion;<\/li>\n<li>Mehora relacion familiar saludabel, locual ta specialmente importante pa mucha muher;<\/li>\n<li>Mehora posibilidad pa e maestronan presta atencion na e alumnonan di forma individual (door di recruta asistente den klas), specialmente pa esnan cu ta den riesgo di desaroya un comportacion antisocial y\/of desaroya problema di humor.<\/li>\n<li>Continua cu enfoke riba e relacion entre idioma materno y e idioma di instruccion na scol;<\/li>\n<li>Mehora comportacion relaciona cu salud:<\/li>\n<li>Ofrece sosten accesibel pa mayornan;<\/li>\n<li>Stimula participacion di mayor na scol;<\/li>\n<li>Aumenta seguridad di bario pa aumenta bienestar y posibilidad, specialmente pa mucha muhe por expande nan ambiente social di un manera sigur.<\/li>\n<\/ol>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"color: #333333;\">Download<\/span><\/h3>\n<p>Pa mas informacion di e investigacion por lesa e rapport como tambe un resumen na Papiamento, Ingles y Hulandes aki:<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/quality-of-life-of-aruban-youth-doc\/\">Quality of Life of Aruban Youth (Report, Summary and Factsheet)<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<hr \/>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-25965\" src=\"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Quality-of-Life-of-Aruban-Youth-MinOWD-Lampe-Kibbelaar.jpg\" alt=\"\" width=\"745\" height=\"442\" \/><\/p>\n<hr \/>\n<p>Dr. Paula Kibbelaar a entrega e rapport na Minister di Ense\u00f1ansa, Ciencia y Desaroyo Sostenibel, Armando Lampe, cu a pidi pa e investigacion aki wordo haci y a percura pa e sosten pa esaki. Tambe Dr. Kibbelaar a duna diferente presentacion tocante e resultadonan na Departamentonan di Gobierno, instancianan no gubernamental y directivanan di scol. Despues di e presentacionnan participantenan a discuti riba e relacion entre trabounan cu ta wordo haci den comunidad y den scolnan y e importancia di cu e instancianan ta traha mas cerca di otro y hunto pa bienestar di nos hobennan.<\/p>\n<p>Mirando e efectonan negativo cu COVID-19 por tin riba calidad di bida den diferente hogar, ta mas importante ainda pa sigui monitor di cerca e desaroyo di e muchanan na Aruba.<\/p>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"color: #333333;\">Info \/ Contact<\/span><\/h3>\n<p><a href=\"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/contact\/scolnan-na-aruba\/ipa\/\">Instituto Pedagogico Arubano (IPA)<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Cu hopi orguyo y satisfaccion e team di IPA lidera dor di Dr. Paula Kibbelaar a presenta e rapport di e investigacion piloto haci riba e bienestar di hobennan den nos comunidad.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[202,255,222,215,159,132],"class_list":["post-25913","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-news","tag-onderzoek","tag-qualityoflifearubanyouth","tag-research","tag-scp","tag-sdg","tag-zorg"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25913","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25913"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25913\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":27114,"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25913\/revisions\/27114"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25913"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=25913"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ea.aw\/pages\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=25913"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}